Obecnie, ukierunkowana hodowla odmian w coraz większym stopniu zaspokaja potrzeby konsumentów. Odmiana może wpłynąć na zmianę technologii produkcji owoców – niekiedy radykalnie. Jednym z przykładów może być wprowadzenie do uprawy w Polsce odmiany malin ‘Polana’ (1), a następnie ‘Polka’ (2). Forma maliny owocującej na tegorocznych pędach z prawie nieznanej wcześniej, w okresie zaledwie kilkunastu lat stała się formą dominująca w uprawie. Spowodowało to znaczny wzrost produkcji owoców przy uproszczonej technologii uprawy.
Równocześnie z tworzeniem nowych odmian „starych” gatunków, niejednokrotnie przy użyciu skomplikowanych procedur biotechnologicznych,  w naturalnym środowisku tworzą się nowe gatunki. Miejscowe społeczności lub światowi badacze odkrywają ich własności, np. jadalne owoce o szczególnych właściwościach dietetycznych i zdrowotnych.  Na tej bazie następuje tworzenie odmian uprawnych. Przykładem może być truskawka, uzyskana w XVIII wieku (1). Borówka wysoka ma za sobą zaledwie blisko stuletnią tradycję uprawy (2). W początkowym stadium upowszechniania uprawy i tworzenia wartościowych odmian jest obecnie suchodrzew jadalny, nazywany powszechnie jagodą kamczacką (3). Następną propozycją do tworzenia cennych odmian  jest cytryniec chiński? Niezwykłe bogactwo składników prozdrowotnych, szczególnie tonizujące – antystresowe właściwości, ale też doznania organoleptyczne, np. smakowe (pięć smaków: słodka okrywa owocu, kwaśny miąższ, gorzkie i cierpkie nasiona i słonawy wyciąg z nasion), czynią ten gatunek szczególnie interesujący dla badaczy i twórców odmian(4).
Istotną cechą odmiany, w tym przypadku powszechnie uprawianych gatunków roślin jagodowych jest ich akceptacja, zwłaszcza przez konsumentów owoców. Metody tworzenia odmian poprzez modyfikację genetyczną (GMO) budzą wiele zastrzeżeń, a nawet sprzeciw wielu środowisk. Podlegają też  szczególnym regulacjom prawnym. Ogólnie akceptowanym sposobem tworzenia nowych odmian gatunków roślin jagodowych jest metoda krzyżówkowa. Polega ona na  połączeniu w organizmie potomnym cech pary rodzicielskiej poprzez kontrolowane kojarzenie formy matecznej z formą ojcowską, potocznie zwane krzyżowaniem.
Ważny jest staranny dobór par rodzicielskich w sposób, aby zaistniał duży stopień prawdopodobieństwa, że w potomstwie znajdą się osobniki o pożądanej przez hodowcę rekombinacji cech w założonym kierunku hodowli. Warunkiem powodzenia jest dogłębna znajomość form użytych do krzyżowania i znajomość sposobu dziedziczenia określonej cechy. Należy stworzyć roślinom warunki agrotechniczne, gwarantujące dobry rozwój (1). Przydatna okazała się też wiedza dotycząca biologii kwitnienia, jak niezakłócony wzrost łagiewki pyłkowej, pełne zapłodnienie (2,3). Prowadzi to doskonałego wykształcenia się owoców (4).
    
W praktyce hodowlanej wykonuje się kilka do kilkudziesięciu kombinacji krzyżowań dla określonego
kierunku hodowli. Następnym etapem omawianej metody jest selekcja. Dokonywana jest na różnych
etapach rozwoju siewki, w zależności od ocenianej cechy. Efektywność selekcji zależy w dużym stopniu
od liczebności potomstwa danej rodziny (jednej kombinacji krzyżówkowej)–zwykle wynosi kilkadziesiąt siewek, rzadziej kilkaset. Wybrane rośliny, np. jedna na sto ocenianych siewek, po ich wegetatywnym rozmnożeniu, stają się klonami hodowlanymi. Są one następnie oceniane przez hodowcę pod względem wielu cech, po czym są kierowane do następnego etapu oceny, lub używane do dalszych krzyżowań, albo
dyskwalifikowane. Końcowym etapem badań podstawowych gatunków roślin jagodowych jest ocena przez państwową jednostkę i ewentualne wpisanie odmiany na Listę Krajową Odmian (COBORU).
Wiele odmian wpisywanych jest na Europejską Listę Odmian. Ostatecznie odmiana jest weryfikowana
przez odbiorców końcowego produktu, najczęściej przez konsumentów owoców lub ich przetworów.
Należy zaznaczyć, że niemal wszystkie odmiany uprawne roślin jagodowych podlegają ochronie prawnej, co skutkuje koniecznością uzyskania prawa korzystania z odmiany od jej prawnego właściciela.
Uzasadnieniem są wysokie koszty uzyskania odmiany, sięgające według specjalistów nawet 1 mln €.
 Rozmnażanie, nawet na własne potrzeby oraz obrót owocami, a także inne komercyjne wykorzystanie odmiany, może       odbywać się tylko za zgodą hodowcy (właściciela odmiany lub osoby upoważnionej – pod odpowiedzialnością karną).